Abdülhamîd bin Vâsi bin Türk Kimdir? Tekmilli - Teknoloji Haberlerinin Milli Adresi

Abdülhamîd bin Vâsi bin Türk Kimdir?

27 Mayıs 2020
Abdülhamîd bin Vâsi bin Türk Kimdir?

Ebü'l-Fazl Abdülhamîd bin Vâsi' bin Türk el-Huttelî el-Hâsib dokuzuncu yüzyılda yaşamış Türk asıllı  müslüman matematikçidir.

Öz geçmişi hakkında çok az bilgi bulunmaktadır.

Dokuzuncu yüzyılda Bağdat'ta yaşadığı ve çalıştığı ve matematik eserleri yayımladığı kesindir.

Tam adı Abdülhamid İbn Vasi İbn Türk Ebu Fazl olan âlim, “sayılar teorisi ve cebir " konularında çalışmalar yaptı.

Tarihte künyesinde Türk yazan ilk âlim olan Abdülhamid İbn Türk hakkında bilgi veren İbnü'l Kıfti, onun hesap ilminde çok bilgili ve maharet sahibi olduğunu, bu ilmin mensuplarının daima ondan bahsettiklerini söyler.

Kâtib Çelebi Keşfü'z-zunûn adlı eserinde, Abdülhamid İbn Türk'ün kendisi gibi matematikçi olan torunu Ebû Berze'nin dedesi hakkında bilgi verdiğini, onun cebir ilminin kurucusu olduğuna ve hatta bu konuda Hârizmî'den önce geldiğini söylediğini nakleder.

ESERLERİ:

Kitabü’l-Câmi fil-hisâb, Kitabü’I-Mu’amelât (‘Kapsamlı Hesap Kitabı’. Altı kitap halinde hazırlanmıştır, kayıptır.)

Kitabü Nevadiri’l-hisab, Havassül-â’dad (‘İşlemler Kitabı’, kayıptır. Bu başlıklı ve ‘Kitāb al-Mesha’ / ‘Ölçme Kitabı’ ile bir kitap daha İbn el-Nedīm tarafından Ebu Barza’ya atfedilir.)

Nawāder al-hesāb va kavaşş  al-adād (‘Hesaplama ve Sayıların Özellikleri Çeşitleri kitabı’ kayıptır.)

Kitāb al-Jabr va’l-moqābala (‘Katışık Denklemlerde Mantıki Zaruretler’)